Xam neft dünyada ən çox tələb olunan enerji mənbələrindən biridir. Beləliklə, neft sənayesi dünya iqtisadiyyatının ən güclü sahələrindən biridir.
İqtisadiyyat.az-ın araşdırmasına görə, neft tələbi güclü ortamüddətli artım nümayiş etdirir. Dünyada neft tələbinin 2045-ci ilə qədər gündəlik 116 milyon barelə yüksələcəyi proqnozlaşdırılır.
Bugünkü siyasətlərə və bazar tendensiyalarına əsaslanaraq, Asiyanın sürətlə inkişaf edən iqtisadiyyatlarında neftdən istifadə daha da artacaq. Lakin bu qazanclar artan elektrikli avtomobil satışları, Yaxın Şərqdə elektrik enerjisi istehsalı üçün neftdən istifadənin azalması, enerji keçidlərinin artması kimi amillərlə getdikcə kompensasiya olunacaq.
Qlobal neft tələbi 2028-ci ildə gündəlik 110,2 milyon barel səviyyəsinə çatacaq ki, bu da 2022-ci illə müqayisədə 10,6 barel artım deməkdir. Uzunmüddətli perspektivdə qlobal neft tələbinin 2022-ci ildən 2045-ci ilə qədər sutkada 16 bareldən çox artacağı gözlənilir.
OPEC qlobal neft məhsulları tələbinin 2045-ci ilə qədər gündəlik 110 milyon barelə çatacağını proqnozlaşdırır, benzin və dizel kimi nəqliyyat yanacaqlarının isə ən çox istehlak edilən məhsullar olaraq qalacağını gözləyir.
Dizel və benzinə tələbatın 2021-ci ildəki 27,6 milyon bareldən 2045-ci ildə sutkada 30,1 milyon barelə çatacağı proqnoz edilir.
Araşdırmalara görə, dünyada neft tələbinin bu il rekord səviyyəyə çatacağı gözlənilir:
İllər |
Neft tələbi |
2005 |
83,6 milyon barel |
2006 |
84,5 milyon barel |
2007 |
86,5 milyon barel |
2008 |
85,9 milyon barel |
2009 |
84,6 milyon barel |
2010 |
84,8 milyon barel |
2011 |
87,2 milyon barel |
2012 |
89,1 milyon barel |
2013 |
91,1 milyon barel |
2014 |
92 milyon barel |
2015 |
94,2 milyon barel |
2016 |
95,7 milyon barel |
2017 |
97,6 milyon barel |
2018 |
99 milyon barel |
2019 |
100,2 milyon barel |
2020 |
91,1 milyon barel |
2021 |
97 milyon barel |
2022 |
99,5 milyon barel |
2023 |
102,2 milyon barel |
2024 |
104,4 milyon barel |
Qeyd edək ki, 2023-cü ilə qədər dünyada təxminən 1,57 trilyon barel sübut edilmiş xam neft ehtiyatı olub. Bu da rekord səviyyə hesab olunur.
Gözəl Həşimova